Thời gian hoàn vốn đầu tư (tức là thời gian thu hồi vốn) của tuabin gió bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, thường dao động từ 5 đến 15 năm, tùy thuộc vào các yếu tố chính sau:
Các yếu tố ảnh hưởng chính
1. Quy mô và loại tuabin gió
Các tuabin gió nhỏ (như loại dùng trong gia đình hoặc cộng đồng): có công suất nhỏ (thường <100 kW), có thể có thời gian hoàn vốn dài hơn (hơn 10 năm) và phụ thuộc rất nhiều vào trợ cấp địa phương và giá điện.
Điện gió trên đất liền quy mô lớn (trang trại điện gió thương mại): có công suất lớn (2-5 MW trở lên), lợi thế kinh tế theo quy mô đáng kể và thời gian hoàn vốn ngắn, thường là 5-10 năm.
Điện gió ngoài khơi: Mặc dù sản lượng điện cao hơn, nhưng chi phí xây dựng và vận hành rất lớn, và thời gian hoàn vốn có thể lên tới 10-15 năm.
2. Điều kiện nguồn gió
Tốc độ gió trung bình hàng năm càng cao (thường >6 m/s), sản lượng điện càng lớn và thời gian phục hồi càng nhanh. Các khu vực ở Trung Quốc có nguồn tài nguyên gió dồi dào, như Nội Mông, Tân Cương và các khu vực ven biển, có thời gian phục hồi ngắn hơn.
3. Chi phí đầu tư ban đầu
Bao gồm thiết bị tuabin gió, cơ sở hạ tầng, kết nối lưới điện, v.v. Chi phí đầu tư cho mỗi kilowatt điện gió trên bờ vào khoảng 6000-9000 RMB/kW, trong khi điện gió ngoài khơi có thể lên tới 15000-20000 RMB/kW.
4. Giá điện và chính sách trợ cấp
Trong kỷ nguyên kết nối lưới điện ngang giá: Sau năm 2021, điện gió trên đất liền mới được Trung Quốc phê duyệt đã hoàn toàn loại bỏ trợ cấp quốc gia và dựa vào giá điện chuẩn của các nhà máy nhiệt điện than trong nước (khoảng 0,3-0,45 nhân dân tệ/kWh).
Các dự án hiện có: Các dự án giai đoạn đầu được hưởng trợ cấp giá điện cố định (ví dụ: 0,5-0,6 nhân dân tệ/kWh) để thu hồi vốn nhanh hơn. Một số khu vực vẫn còn trợ cấp địa phương.
5. Chi phí vận hành và bảo trì cũng như độ tin cậy
Chi phí vận hành và bảo trì trung bình hàng năm chiếm khoảng 2-4% tổng vốn đầu tư. Độ hoàn thiện của công nghệ tuabin gió (như sự khác biệt giữa mô hình truyền động trực tiếp và mô hình cấp nguồn kép) ảnh hưởng đến tỷ lệ hỏng hóc và lợi ích lâu dài.
6. Chi phí tài chính và lãi suất vay
Các khoản vay lãi suất thấp hoặc hỗ trợ tài chính xanh có thể rút ngắn thời gian hoàn trả.
Ví dụ tính toán đơn giản
Lấy tuabin gió trên đất liền công suất 3 MW làm ví dụ:
Chi phí đầu tư: Khoảng 18 triệu nhân dân tệ (ước tính 6000 nhân dân tệ/kW).
Sản lượng điện hàng năm: khoảng 7,5 triệu kWh (với 2500 giờ hoạt động và tốc độ gió trung bình).
Giá điện: 0,35 nhân dân tệ/kWh (giá ngang bằng với điện lưới).
Thu nhập hàng năm: 7,5 triệu kWh x 0,35 nhân dân tệ = 2,625 triệu nhân dân tệ.
Chi phí vận hành và bảo trì hàng năm: được tính ở mức 3% tổng vốn đầu tư, xấp xỉ 540.000 nhân dân tệ.
Thu nhập ròng hàng năm: khoảng 2,085 triệu nhân dân tệ.
Thời gian hoàn vốn đơn giản: 18 triệu nhân dân tệ ÷ 2,085 triệu nhân dân tệ ≈ 8,6 năm.
(Lưu ý: Các mô hình tài chính phức tạp như thuế, khấu hao và lãi suất vay chưa được xem xét)
Xu hướng và triển vọng của ngành
1. Tiến bộ công nghệ: Các tuabin gió công suất lớn, tốc độ gió thấp giúp cải thiện hiệu quả phát điện, đồng thời chi phí đầu tư ban đầu giảm dần theo từng năm.
2. Giao dịch điện xanh và thị trường carbon: Trong tương lai, việc điện gió tham gia vào giao dịch điện xanh hoặc giao dịch giảm phát thải carbon có thể làm tăng thêm doanh thu.
3. Hỗ trợ chính sách: Một số khu vực cung cấp trợ cấp cho điện gió hỗ trợ lưu trữ năng lượng, nhưng điều này cũng sẽ làm tăng chi phí.
Phần kết luận
Điện gió trên đất liền: Với nguồn lực dồi dào và không có trợ cấp, thời gian hoàn vốn thường là 7-10 năm; các dự án từng được trợ cấp trước đây có thể rút ngắn xuống còn 5-8 năm.
Điện gió ngoài khơi: Do chi phí cao, thời gian hoàn vốn thường vượt quá 10 năm, nhưng tính ổn định lâu dài cao hơn.
Điện gió phân tán quy mô nhỏ: Nền kinh tế phụ thuộc rất nhiều vào chính sách địa phương, và thời gian hoàn vốn biến động rất lớn.
Các dự án cụ thể cần được tính toán chi tiết dựa trên nguồn lực địa phương, chính sách và mô hình tài chính. Trong những năm gần đây, với sự phát triển quy mô lớn của tua bin gió và sự trưởng thành của chuỗi công nghiệp, chu kỳ thu hồi vốn của điện gió đang có xu hướng rút ngắn.